De belegger en de Glazen Koets


Moet de Nederlandse belegger attent zijn op Prinsjesdag? Kunnen er maatregelen in de Miljardennota worden aangekondigd, waardoor hij zijn beleggingsportefeuille overhoop moet gooien? Of kunnen de macro-voorspellingen in de flankerende Macro Economische Verkenningen extra beurs optimisme genereren.

Het antwoord is simpel: nee. Het beursgenoteerde bedrijfsleven in Nederland is zo geïnternationaliseerd, dat wat er bij ons gebeurt of aan maatregelen wordt voorgesteld, er eigenlijk niet toe doet. Mondiale ontwikkelingen bepalen onze beurskoersen. Deze week zal de Federal Reserve op donderdag een rentebesluit nemen – net als de Bank of Japan – en dát houdt de AEX-beleggers bezig. En vergelijkbaar effect op de aandelenbeurzen, maar dichter bij huis had de laatste aarzeling van de Europese Centrale Bank En zelfs als het kabinet Rutte de begrotingsruimte die het heeft gecreëerd, – tekort onder de 1% van het BBP – volop benut om extra uitgaven te doen, dan nog zal dat hooguit in een enkele sector, b.v. de bouw, kort de koersen kunnen steunen. Het effect zou veel groter zijn als buurman Duitsland – tegelijk – ook overgaat tot een expansief begrotingsbeleid: de Nederlandse exporteurs zouden daar wel bij varen. De aangekondigde maatregelen op belastinggebied op Prinsjesdag kunnen de belegger wél raken. Niet zozeer via hogere of lagere beurskoersen, maar vooral in zijn of haar vermogensstructurering. Zo zullen verdere details over de afkoop van het Pensioen in Eigen Beheer kunnen leiden tot een stroom van beleggingsgelden van de Pensioen B.V. naar privé. Andersom zal een nieuwe opzet van de Vermogensrendementsheffing weer aanleiding zijn tot “boxhoppen” richting de eigen B.V.

Omhoog, maar langzaam, langzaam

Ondertussen groeit de Nederlandse economie stabiel verder: circa 1 ½% in 2016 en hetzelfde percentage volgend jaar. De binnenlandse bestedingen stegen de eerste helft van dit jaar, vooral door investeringen in de woningbouw. De stijging van de particuliere consumptie viel wat tegen (1 ¼% op jaarbasis in de eerste jaarhelft), vooral gezien de toename van de koopkracht. Naar verwachting zal het reëel besteedbaar inkomen met 2 ½ à 3% in 2016 toenemen. Dit betekent dat gezinnen meer sparen en/of meer aflossen op hun hypothecaire schulden. De lage rente werkt dus tegengesteld aan wat de ECB beoogt. De kleinere beursondernemingen die vooral op de Nederlandse markt zijn georiënteerd, maar die zijn er niet zoveel – kunnen van dit stabiele groeipad profiteren. De grote risicofactor voor Nederland ligt in een mogelijke terugval van de wereldhandel. Weliswaar is het economisch beeld in het V.K. na de Brexit stabiel gebleven, de angst bestaat dat in tweede instantie alsnog een terugval komt. Nederlandse exporteurs hebben te maken met een Engels pond dat dit jaar al met 14% in waarde is verminderd.

Brexit-pond-verzwakt

Na de Brexit is het pond verder verzwakt

Grafiek: na de Brexit is het pond verder verzwakt Maar andere handelspartners laten het wat afweten: vooral de uitvoer van diensten viel in het tweede kwartaal tegen, terwijl de goederenuitvoer nog voor een klein plusje zorgde. De 2% inflatie doelstelling van de ECB zal in 2016 ook in Nederland niet worden gehaald: 0,4%. Algemeen wordt verwacht dat het algehele prijspeil in 2017 kan stijgen tot ca. 1,5%. Maar hierbij wordt veel opgehangen aan het herstel van de olieprijs en de doorwerking in de inflatie. Hierover is Castanje vermogensbeheer veel pessimistischer: het aanbodoverschot van olie zal blijven bestaan en de olieprijs zal niet substantieel boven de $ 55 uitkomen.

Kapitaalmarktrente

Op rentegebied heeft de Nederlandse overheid helemaal niets in de melk te brokkelen. De korte rentetarieven zijn het terrein van de ECB en die heeft aangegeven tot in 2017 in elk geval te blijven doorgaan met een stimulerend monetair beleid met lage en negatieve officiële rentes. Nederlandse banken kunnen niets anders dan schoorvoetend volgen en hun spaarrentes verder verlagen. De ECB koopt maandelijks voor € 60 mrd aan staats- en bedrijfsobligaties op en dat heeft de tienjaarsrente op Nederlandse staatsobligaties onder de nul procent gebracht: zie grafiek.

nl-10
Toch is recentelijk dit rentetarief weer gestegen en met 0,12% in het positieve deel terecht gekomen. Deze stijging valt min of meer samen met de stijging van de lange rente in de V.S.: zie grafiek

us-10

Hieraan ligt de verwachting ten grondslag dat de Federal Reserve in de V.S. nu echt de rente gaat verhogen, is het niet a.s. donderdag, dan wel in december. Blijkbaar werkt dit op korte termijn in Europa sterker door dan de massale opkoop van schuldpapier door de monetaire autoriteiten in Frankfurt. Maar een veel hoger renteniveau in Nederland (boven de 0,3%) is niet waarschijnlijk. Pas als het opkoopprogramma van de ECB ergens in 2017 zou worden afgesloten omdat de groei- en inflatiedoelstellingen in zicht zijn, zou de tienjaarsrente echt kunnen stijgen. Kortom, voor beleggers is Prinsjesdag minder interessant.

Deel dit berichtShare on Facebook
Facebook
0Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on LinkedIn
Linkedin

Over de auteur

Franke Burink
Franke Burink is partner en mede-eigenaar van Castanje Vermogensbeheer. Zijn carrière is begonnen bij ABN AMRO, hier heeft hij ruim 20 jaar met succes gewerkt als senior economist en private banker. Sinds 2000 is hij werkzaam als zelfstandig vermogensbeheerder in partnerschap met Joris Teulings. Vragen? Bel Franke op 073 - 30 30 260 of mail naar info@castanje.nl