Kwartaalbrief oktober 2021


Stand van zaken

Vaccinatie tegen Corona begint duidelijk vruchten af te werpen, met name in de Westerse wereld. De vaccins hebben tot nu toe alle mogelijke varianten overwonnen. Het aantal nieuwe besmettingen loopt enorm terug. Mensen die ziek worden, worden minder ernstig getroffen. De maatschappij gaat weer open en het economisch leven herstelt zich. Winsten van beursgenoteerde ondernemingen stijgen enorm. De economische vooruitzichten zijn sterk verbeterd.

Dit alles is ook de monetaire autoriteiten niet ontgaan. Inmiddels is duidelijk dat, veel eerder dan gedacht, de Centrale Bank in de Verenigde Staten een vermindering van stimuleringsmaatregelen aan het voorbereiden is. Langzaamaan worden de markten hierop voorbereid om te voorkomen dat een te plotselinge afbouw, tot paniek op financiële markten gaat leiden. Mogelijk kan de afbouw van steunmaatregelen al in december aanvangen. Financiële markten verwachten inmiddels dat de rente iets verhoogd zal worden in de loop van volgend jaar. Tot voor kort werd verwacht dat dit niet eerder dan 2024 aan de orde zou zijn.

Ook de ECB kondigde recent aan dat op korte termijn begonnen zal worden steunmaatregelen af te bouwen. Het Verenigd Koninkrijk hintte op aanstaande tapering en renteverhogingen.

Noorwegen is het eerste ontwikkelde land dat onlangs de rente verhoogde en daarmee een wijziging in monetair beleid doorvoerde. In opkomende economieën deden Zuid-Korea Pakistan, Paraguay, Brazilië, Hongarije eerder hetzelfde.

De forse opleving van de economie leidt nog altijd tot forse (logistieke) problemen in de aanbodketen die alle bedrijfstakken raakt. Levertijden zijn fors gestegen, vrachtkosten zijn geëxplodeerd, veel ondernemingen hebben lage of onvoldoende voorraden. Zo is er sprake van een tekort aan vooral chips die tegenwoordig bijna overal in te vinden zijn (iets wat schaars is wordt duurder), vrachtcontainers staan niet op de juiste plaats, er zijn te weinig truckchauffeurs, vrachtwagens en treinen. Grote havens die (deels) weer in lock down gaan vanwege enkele covidbesmettingen. Wereldwijd liggen honderden containerschepen soms weken te wachten tot ze gelost kunnen worden. De autoproductie in Duitsland ligt 30% onder het pre-corona niveau.

Hapag Loyd, een van de grootste containerrederijen ter wereld, profiteert juist van de enorme stijging van de vrachttarieven en boekte een winst die het tienvoudig bedroeg van vorig jaar. De eerste helft van 2021 werd een winst geboekt van 2,7 mrd euro tegenover 977 mln. euro over de voorafgaande 10 jaar! Dit als gevolg van exploderende transportkosten door wachttijden bij havens en een tekort aan containers.

Wij gaan er inmiddels van uit dat het tot in 2023 gaat duren voordat deze problemen zijn verdwenen en alle economische en logistieke puzzelstukjes weer op hun plaats liggen. Pas dan kan weer sprake zijn van een efficiënt systeem van internationale productie en transport. Mogelijk ook dat multinationals besluiten productiefaciliteiten dichter bij huis te halen.

Door de omvang en heftigheid van tekorten en verstoringen in de aanbodketen die langer aanhouden dan gedacht, stijgen prijzen harder en mogelijk langer dan eerder werd aangenomen. Europese producentenprijzen stegen over de maand juli met gemiddeld 12%, de grootste stijging sinds 2001. Consumentenprijzen stegen met +3%, de grootste stijging in 10 jaar tijd.

Wij gaan er in ons basisscenario vanuit dat de verstoringen langer duren maar tijdelijk blijken. Daarmee zal ook de inflatie tijdelijk wat verder kunnen opleven dan verwacht en hetzelfde geldt voor rentetarieven. Vooral hooggewaardeerde Techaandelen zijn gevoelig voor hogere rentetarieven.

Wij verwachten echter niet dat een structurele loon-prijsspiraal zal ontstaan die rente en inflatie op blijft drijven. In ons basisscenario gaan wij onverminderd uit van een per saldo historisch (zeer) laag niveau van zowel inflatie als rente, zij het wat hoger dan we aanvankelijk dachten.

 

Ons beleggingsbeleid

De hiervoor geschetste ontwikkelingen zijn per saldo positief voor het beleggingsklimaat. Vanwege een gebrek aan beleggingsalternatieven, kunnen aandelen zich nog altijd in een enorme belangstelling verheugen.

Gezien de koersstijgingen over de afgelopen twaalf maanden, de tijdelijk oplopende inflatie en vermindering van steunmaatregelen blijven wij op dit moment neutraal gewogen in aandelen. Mocht koersen onverhoopt tijdelijk corrigeren dan overwegen we aandelenbelangen op te hogen naar ‘overwogen’.

Ook ons beleggingsbeleid ten aanzien van obligaties is ongewijzigd: korte looptijden, solide debiteuren en een accent op Inflation Linked Obligaties. Bij de huidige rentestanden valt weinig rendement te verwachten van belegging in obligaties.

Japan

De Japanse regeringsleider Yoshihide Suga die pas twaalf maanden geleden aantrad kondigde aan zich niet herkiesbaar te stellen als leider van de LDP. Beleggers verwachten positieve effecten van een nieuw politieke shake up en verkiezingen later dit jaar en hopen dat dit leidt tot flinke stimuleringsmaatregelen waardoor internationale beleggers hun onderwogen positie in Japanse aandelen zullen uitbreiden. De zittende regeringspartij LDP zou een fors stimuleringspakket willen vrijgeven om de economie te stimuleren en haar populariteit een boost te geven.

Japanse aandelen zijn overigens lager gewaardeerd dan aandelen in de VS en Europa ondanks een zeer forse winstgroei van de ondernemingen. Wij blijven in Japan belegd.

 

China

Nadat 2020 een uitstekend beleggingsjaar was voor Chinese aandelen, stelt dit jaar teleur.
Half augustus verklaarde de communistische partij het noodzakelijk te vinden buitensporig kapitalistische excessen aan te pakken en de bereikte welvaart evenwichtiger te willen verdelen. Dit sluit aan op de eerder ingezette lijn om de controle over Hong Kong te versterken, big-tech ondernemingen en de educatieve sector aan banden te leggen, limieten te stellen aan de tijd die jonge mensen mogen besteden aan het spelen van videogames

Al deze maatregelen hebben geleid tot enorme donaties van de superrijken. Donaties aan door de staat aangewezen ‘goede doelen’ die gelinkt zijn aan de machthebbers.

Wij zien in het optreden van de Chinese overheid een poging de opkomst en ontwikkeling van een hightech moderne markteconomie aan te lijnen aan de ideologie en top-down machtsstructuur van de communistische partij. De vraag is of dit zal slagen. Wij veronderstellen dat –nu de geest eenmaal uit de communistische fles is- hij er niet volgzaam in zal terugkeren.

Interventie door de heersende partij in een communistische maatschappij is niet nieuw. Negatieve gevolgen daarvan worden meer dan ten volle gecompenseerd door het lange termijn argument van een zeer grote groep consumenten die stap voor stap in toenemende mate welvarender wordt. De komende jaren kunnen honderden miljoenen Chinezen zich gaan rekenen tot de welvarende middenklasse die geld te besteden heeft.

In ons beleggingsbeleid leggen wij een accent op binnenlandse Chinese aandelen en juist deze groep is minder kwetsbaar voor de genoemde ontwikkelingen. Ondanks de korte termijn onzekerheden blijven wij voor de lange termijn onverminderd positief gestemd voor Chinese aandelen.

Overigens benaderen Chinese exporten dit jaar 3.500 mrd. Amerikaanse dollars. Ruim 1.000 mrd. USD méér dan voor het begin van de handelsoorlog met de VS in 2017.

 

Tot slot

Alhoewel het vaccinatiepercentage in de VS rond 60% ligt, taxeerde John Hopkins University medio september dat het aantal sterfgevallen in de V.S. door Covid met ca. 675.000 personen uitsteeg boven het aantal Amerikaanse slachtoffers tijdens de Spaanse griep in 1918. De bevolking toen bedroeg echter ongeveer een derde van de 328 miljoen nu.

Fossiele brandstoffen

In mei 2020 werd voorspeld dat de groei van de vraag naar olie definitief voorbij was. Thuiswerken en minder vliegen zouden, naast de pogingen het gebruik van fossiele brandstoffen te verminderen, de vraag naar olie definitief inperken.

De olieprijs heeft zich echter hersteld en noteert al geruime tijd rond de 70 USD per vat. Naar verwachting komt in de loop van volgend jaar de vraag naar olie uit op ca. 101 miljoen vaten per dag. Dat ligt ruim boven het niveau van voor corona.

Gasprijzen

Het winterseizoen is nog niet eens begonnen en de gasprijzen zijn al bijna verdrievoudigd. Daar komt bij dat de gasvoorraden momenteel zeer laag zijn en Rusland onvoldoende gas levert. Een plotselinge periode van koud weer kan leiden tot een piek in de vraag naar gas en daarmee de prijs nog verder opdrijven. Maar ook hier geldt dat sprake is van eenmalige factoren: een koude winter en voorjaar, corona-effecten, ontwikkelingen in China en wellicht Russische manipulatie.

Gazprom is goed voor ruim 35% van de Europese importen. Rusland heeft aangegeven direct meer gas te kunnen leveren als de EU de omstreden nieuwe gaspijpleiding Nord Stream 2 snel certificeert. Er wordt voorbijgegaan aan het feit dat Rusland nu al extra gas kan leveren via Oekraïne. Daarvoor moet Rusland echter betalen. Intussen raken in het Verenigd Koninkrijk gasbedrijven in problemen en heeft dit tot faillissementen geleid. Nederland zal komende winter niet snel in de kou komen te zitten. In noodgevallen kan worden teruggevallen op het Groningse gas. Wel zullen consumenten worden getrakteerd op een fors hogere jaarafrekening in 2022.

Duitse verkiezingen

Dit zijn de eerste van een ‘reeks’ Europese verkiezingen die van belang zijn voor de toekomst van Europa. Na 16 jaar vertrekt Angela Merkel, het toonbeeld van stabiliteit. Ook in Duitsland lijkt het politiek landschap te versplinteren. Het vertrouwde beeld van twee grote en dominante partijen lijkt plaats te gaan maken, ook in Duitsland, voor een meer versplinterd en verdeeld politiek landschap. Hiermee sluit Duitsland aan bij het algemene politieke beeld in Europa. De CDU leed een gevoelig verlies en behaalde met 24,1% van de stemmen het slechtste resultaat sinds 1947. Hiermee komt CDU/CSU op ongeveer gelijke hoogte uit als de SPD. Dit leidt waarschijnlijk tot een lastige formatie en wellicht voor het eerst een regering die uit drie partijen zal bestaan en daardoor minder stabiliteit en meer frictie zal kennen.

Als grootste en sterkste economie in Europa, is het Duitse standpunt richting de Europese Unie van groot belang. Het Europese Stability and Growth pact is opgeschort tot 2023. Dus is er niet direct een hernieuwde eurodiscussie te verwachten. De centrumlinkse SPD is voorstander van het verhogen van belastingen en het doen van grootschalige investeringen.

Castanje Vermogensbeheer

In onze kwartaalbrief van april 2020 lieten wij u weten in gesprek te zijn met een andere vermogensbeheerder teneinde tot een duurzame samenwerking te komen.

Doel van deze samenwerking is om de wederzijdse basis verder te versterken, verbreden en te verjongen hetgeen de kwaliteit van onze dienstverlening aan u ten goede komt.

Inmiddels zijn wij met een andere onafhankelijke vermogensbeheerder, qua werkwijze, cliëntenkring, beleggingsbeleid, stijl en sfeer vergelijkbaar met Castanje, tot afspraken gekomen over een samenwerking. Dit wordt thans nader uitgewerkt.

Wij verwachten u hierover binnen enkele maanden definitief te kunnen informeren.

Persoonlijke overleg

Stelt u naar aanleiding van deze kwartaalbrief prijs op een nadere toelichting of persoonlijk overleg, dan vernemen wij dat graag.

 

Met vriendelijke groet,

Castanje Vermogensbeheer

Vincent Hoffmans        Franke Burink

 

 

 

 

 

Disclaimer:
Deze kwartaalbrief is met de nodige zorg samengesteld en geeft de actuele visie van Castanje Vermogensbeheer weer. Het doel van de kwartaalbrief is het verstrekken van informatie. De inhoud niet worden opgevat als een individueel advies noch een aanbod om effecten te (ver-)kopen en is ook niet bedoeld om enig recht of enige verplichting te creëren. De opinie van Castanje Vermogensbeheer zoals weergegeven in deze kwartaalbrief kan zonder nadere aankondiging worden gewijzigd. Aan alle belegging zijn risico’s verbonden. De waarde van de beleggingen kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.
Deel dit berichtShare on Facebook
Facebook
0Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on LinkedIn
Linkedin

Over de auteur

Vincent Hoffmans is partner en mede-eigenaar van Castanje Vermogensbeheer. Vincent is bedrijfseconoom en raakte al op zeer jonge leeftijd geïnteresseerd in beleggen. Vragen? Bel Vincent op 073 - 30 30 260 of mail naar info@castanje.nl