Wat voor vakantiegeld neemt u mee?

27 mei 2012 in Blog, Europa, Macro-economie

Want wat kunnen wij verwachten?

Op 17 juni a.s. gaan de Grieken op voor een nieuwe verkiezingsronde. Vorige week heb ik aangegeven (Grim or Grexit) dat er voor hen aan harde, grimmige tijden niet te ontkomen is, binnen of buiten de eurozone, maar erbinnen lijkt iets comfortabeler. Buiten de euro zal de neerwaartse aanpassing van lonen en prijzen nog pijnlijker uitpakken. Europa zelf heeft er ook veel bij te winnen om Athene erbij te houden. Van het totale bedrag van € 372 mrd dat banken en overheden, incl. ECB en IMF hebben uitgeleend aan Griekenland komt € 21,4 mrd voor rekening van Nederlandse banken en de Nederlandse staat.  Na een exit zal een groot deel hiervan niet worden terugbetaald. Niettemin kan – ondanks de meest recente polls – het nog steeds zo zijn dat de Grieken “verkeerd” kiezen en dat een Grexit onvermijdelijk is.

Dit kan op een “ordelijke” of gereguleerde manier, maar dat lijkt alleen maar te lukken als de ECB de geldkranen richting het Griekse bankwezen openhoudt.  De euro zou dan op een bepaald moment in de tijd kunnen worden omgewisseld voor de nieuwe drachme (aan dat vergeten stapeltje drachmes onder in uw kluisje heeft u niets meer).
Meer voor de hand ligt een chaotische uittrede na 17 juni, waarbij een bankrun ontstaat en de bevolking de laatste euro’s van de rekeningen wil halen. Omdat de ECB geen liquiditeitssteun meer geeft aan de Griekse banken zijn de euro’s snel op. De vakantieganger die dan in Griekenland is en wil pinnen zal niet ver komen. Maar als hij euro-bankbiljetten of andere muntsoorten (dollar, Zwitserse frank) bij zich heeft, zal hij de koning te rijk zijn. De Griekse regering zal schuldbewijzen in omloop brengen, die later kunnen worden omgeruild naar nieuwe drachmes.  Maar wat die nieuwe drachmes waard zijn, weet in eerste instantie niemand.

En de vakantieganger naar Spanje, Italië of Portugal, kan die iets dergelijks verwachten als het mis gaat in Europa? Naast Griekenland staan nu de Spaanse problemen in de kijker van de financiële markten. De kern is de onroerend goedcrisis in Spanje. De banken hebben in het verleden te veel krediet verleend aan projectontwikkelaars en moeten nu hun kapitaalbasis zien te versterken. Schattingen lopen uiteen van € 50 to 100 mrd aan nieuw kapitaal dat nodig is om de banken te versterken.  De onrust hierover heeft de Spaanse 10-jaars rente inmiddels weer boven de 6,%% gejaagd, meer dan 5% boven de Duitse rente. Zie grafiek.

rente_esp_brd_20120528
Grafiek. Tienjaarsrente op overheidsobligaties in Duitsland en Spanje. Bron VWD

Toch is het niet goed denkbaar dat het Griekse virus overslaat naar één enkel ander land, of het nu Spanje of Italië is, vanwege de grootte van deze economieën. Als de besmetting doorzet dan komt het bestaan van de eurozone als geheel in gevaar. Het uiteenvallen van de euro als geheel brengt zulke economische en sociale kosten met zich mee dat wij ons niet kunnen voorstellen dat wij/de politici dit laten gebeuren. Maar … zeg nooit nooit.

Als de Griekse crisis doorzet en dan zou op het hoogtepunt van de crisis een dreigend liquiditeitstekort  bij banken in andere zuidelijke landen kunnen ontstaan dat door de ECB zal worden aangevuld. Hooguit zal er dan een tijdelijk tekort aan bankbiljetten ontstaan als iedereen tegelijk wil opnemen.  Misschien een idee om wat meer contant geld dan gebruikelijk en een credit card op vakantie mee te nemen?

Mensen die buiten de eurozone op vakantie gaan zouden bij een crisis wel eens temaken kunnen krijgen met een vakantiemunt die ineens sterk in waarde stijgt ten opzichte van de euro.  Bij een waardedaling van bijvoorbeeld 10% van de euro ten opzichte van de Noorse kroon (zie grafiek voor historisch verloop), wordt de vakantie ook navenant duurder. Als je bang bent voor een valutacrisis in je vakantie, kan je van tevoren al je vakantiegeld al omwisselen.

 eur-nok_20120528

Grafiek. Aantal Noorse kronen per euro (mei 2010-mei2011). Bron VWD

Bedenk wel dat als de pessimistische scenario’s niet uitkomen en beleidsmakers de handen daadkrachtig ineenslaan, Europa en de euro wel eens sterker uit de crisis kan komen dan nu gedacht. De euro zou dan juist kunnen stijgen ten opzichte van de niet-euro munten.

De Nederlandse burger ondervindt de gevolgen van de financiële crisis in Europa in de economie, in zijn loon en in zijn pensioen. Als hij deze zomer op vakantie naar het buitenland gaat, zal ook nog moeten letten op de effecten op zijn “vakantiemunt”.
Voor de belegger zijn de effecten van de eurocrisis veel ingrijpender. Daar komen wij in ander verband op terug.

Franke J. Burink
Castanje Vermogensbeheer
27 mei 2012

frankeburink_contact


Deel dit berichtShare on Facebook
Facebook
0Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on LinkedIn
Linkedin

Over de auteur

Franke Burink is adviseur bij Castanje Vermogensbeheer. Zijn carrière is begonnen bij ABN AMRO, hier heeft hij ruim 20 jaar met succes gewerkt als senior economist en private banker. Sinds 2000 is hij werkzaam als zelfstandig vermogensbeheerder. Vragen? Bel Franke op 073 - 30 30 260 of mail naar info@castanje.nl